przy otwarciu strony odezwał się rudzik

jedno z możliwych środowisk życia - las Rodzina: Drozdowate - Turdidae

Drozdy
Słowiki
Białorzytki

głosy innych drozdowatych

DROZDowate (Turdidae), to rodzina drobnych do średniej wielkości ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes) licząca ok. 300 gatunków. Ptaki te mają zwykle ciemnobrunatne, pstre upierzenie. Żywią się głównie owadami. Zamieszkują lasy i zarośla Starego Świata (Europa, Azja i Afryka - nazwa wprowadzona w epoce wielkich odkryć, dla odróżnienia od nowo odkrytej Ameryki). Większość odznacza się pięknym śpiewem.

Modraczek - Tarsiger cyanurus

Modraczek jest małym ptakiem z rodziny muchołówkowatych (Muscicapidae), rzędu wróblowych (Passeriformes) i podrzędu śpiewających (Oscines). Dawniej gatunek ten zaliczano do rodziny drozdowatych (Turdidae). Ornitolodzy wyróżniają 2 podgatunki: Tarsiger cyanurus cyanurus żyjący w północnej Eurazji i Tarsiger cyanurus ruflatus bytujący w północno-środkowych Chinach. Podgatunek T. c. cyanurus lęgi odbywa w syberyjskiej tajdze. Inne populacje gniazdują w lasach mieszanych, o wilgotnej glebie, z bujnym podszytem, z brzozami i rododendronami. Zasięg występowania populacji górskich (żyjących w Himalajach) wynosi 3000 m n.p.m. Tylko populacja zasiedlająca Japonię jest osiadła, reszta jest wędrowna. Na zimę modraczki odlatują do Birmy i Tajlandii.

U modraczków obserwuje się dymorfizm płciowy w ubarwieniu. Samica ma wierzch ciała oliwkowo-brązowy, boki pomarańczowe, kuper i ogon niebieski, pierś brązową. Modraczek osiąga długość ciała ok. 14 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 21-24 cm i wagę 12-18 g. Modraczki żywią się owadami. Poza okresem godowym zjadają również owoce i nasiona. Pożywienia szukają na niskich drzewach, krzewach i na ziemi. Chwytają owady biegające, skaczące i latające (podobnie do muchołówek - Muscicapidae).

Gniazdo modraczek zakłada na ziemi w dołku, na wzgórku lub między korzeniami drzewa. Może się zagnieździć również tuż nad ziemią w pniu drzewa lub leżącej kłodzie. Gniazdo jest czarkowatą konstrukcją z mchu, trawy i korzonków, wyścieloną miękką trawą, wełną, włosiem i niekiedy igłami sosnowymi. Wiosną samica składa 5-7 jaj, które sama wysiaduje. jaja są białe, czasem lekko poznaczone brązowawymi plamkami, zwykle na szerszym końcu.

W Polsce modraczek nie przystępuje do lęgów, ma status ptaka zalatującego. Gdy do nas przyleci można go spotkać w zadrzewieniach i w lasach. Ptaki te są w Polsce pod ochroną.

głosy
posłuchajtyp plikurozmiar
modraczekmp3101 kb
modraczek na tle innych ptakówmp343 kb

rodziny i gatunki
alfabetyczny spis ptaków



Nagórnik - Monticola saxatilis

Nagórnik jest ptakiem wędrownym z rodziny muchołówkowatych (Muscicapidae), rzędu wróblowych (Passeriformes) i podrzędu śpiewających (Oscines). Dawniej gatunek ten zaliczano do rodziny drozdowatych (Turdidae). Występuje na obszarze północnozachodniej Afryki, przez Europę południową do Azji środkowej aż do centralnych Chin. Przez okres lęgowy ptaki te przebywają na skałach i kamienistych halach górskich. Na zimę nagórniki odlatują do Afryki.

U tych ptaków obserwuje się wyraźny dymorfizm płciowy w ubarwieniu tylko w sezonie godowym. Wierzch samca jest niebieski, reszta ciała i ogon są czerwonawe. Ciało samicy jest płowożółte z centkami i plamkami, których nie ma na rdzawym ogonie. Nagórnik osiąga długość ciała ok. 18-19 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 33-37 cm i wagę 43-63 g. Nagórniki żywią się większymi owadami i ich larwami.

Nagórniki gnieżdżą się na graniach, wśród skał, w ruinach, szczelinach murów, i bardzo rzadko w dziuplach drzew. Gniazdo jest czarkowatą konstrukcją zbudowaną z mchu i korzonków i wyścieloną miękkimi korzonkami i mchem. Wiosną samica składa 4-5 bladoniebieskich jaj często bez plamek (lub z plamkami czerwono-brązowymi na szerszym końcu), które sama wysiaduje przez 14-15 dni. Pisklęta są gniazdownikami, więc jeszcze przez pewien czas pozostają w gnieździe, gdzie są karmione przez rodziców.

W Polsce nagórniki należą do ptaków lokalnie lęgowych. można je spotkać tylko w Tatrach i Pieninach. Ptaki te można również obserwować podczas przelotów wiosennych w marcu-kwietniu oraz jesiennych w sierpniu-wrześniu. Nagórniki są w polsce chronione.

głosy
posłuchajtyp plikurozmiar
nagórnikmp347 kb

rodziny i gatunki
alfabetyczny spis ptaków



Rudzik - Erithacus rubecula

Rudzik jest niewielkim ptakiem wędrownym z rodziny muchołówkowatych (Muscicapidae), rzędu wróblowych (Passeriformes) i podrzędu śpiewających (Oscines). Dawniej ten gatunek zaliczano do rodziny drozdowatych (Turdidae). Występuje w całej Europie, na zachodnim skrawku Syberii, w Azji Mniejszej, oraz izolowana populacja lęgowa w Algierii. Zimuje w południowej i zachodniej Europie (polska populacja głównie na Półwyspie Iberyjskim), w północnej Afryce i Azji Mniejszej. Jest pospolitym ptakiem w wilgotnych lasach różnych typów z obfitym runem i podszytem, unika jednak terenów podmokłych. Spotkać go można również w parkach i ogrodach.

Rudzik jest nieco mniejszy od wróbla. Ma cienkie, długie nogi i wypukłą klatkę piersiową. Oczy rudzika są duże i wyraziste, co wskazuje na to, że ptak ten dobrze widzi w półmroku zarośli. Wierzch i skrzydła tego ptaka są oliwkowo szare, spód ciała biały, na czole widnieje rdzawa plama przechodząca przez boki głowy i szyi na podgardle i pierś. Rudzik osiąga długość ciała ok. 14 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 22 cm i wagę 14-23 g. Odżywia się owadami i innymi drobnymi bezkręgowcami zbieranymi na ziemi, jesienią zjada również jagody. Najgłośniej i najładniej rudziki śpiewają wiosną, kiedy próbują zwabić partnerkę. Zaczynają śpiewać już o świcie, a kończą o zmroku. W przeciwieństwie do większości naszych ptaków rudziki śpiewają prawie przez cały rok. Późnym latem, podczas pierzenia i jesienią śpiewają znacznie ciszej.

W zaroślach samiczka zakłada gniazdo zwykle na ziemi pod krzewem lub między korzeniami drzew. W ogrodach i w pobliżu zabudowań rudziki zakładają swoje gniazda często na gzymsach werand i w szopach. Sporadycznie zajmują budki lęgowe umieszczone na wysokości do 4 m. Gniazdo zbudowane jest z liści, trawy oraz korzonków i skąpo wyścielone korzonkami i sierścią. Rudziki wyprowadzają 1-2 lęgi w sezonie. Sezon lęgowy trwa od początku maja do lipca. W jednym lęgu samica składa 4-6 jaj, które sama wysiaduje przez 13-14 dni. W tym czasie nie opuszcza gniazda i jest karmiona przez samca. Pisklęta są gniazdownikami, więc jeszcze przez pewien czas przebywają w gnieździe, gdzie są karmione przez oboje rodziców. Po trzech tygodniach młode potrafią latać.

W Polsce rudziki należą do ptaków licznie lęgowych. Niektóre osobniki próbują u nas zimować. Ptaki te przylatują do naszego kraju w marcu-kwietniu, a odlatują we wrześniu-październiku. Objęte są ochroną.

posłuchaj moich własnych nagrań rudzika

głosy
posłuchajtyp plikurozmiar
rudzik - śpiewmp3137 kb
rudzik - inny przykład śpiewump3191 kb
rudzik nad wodąmp326 kb
rudzik - w oddali pierwiosnek i inne ptakimp3136 kb
nawoływanie rudzikamp372 kb

rodziny i gatunki
alfabetyczny spis ptaków



Kopciuszek - Phoenicurus ochruros

Kopciuszek jest małym ptakiem z rodziny muchołówkowatych (Muscicapidae), rzędu wróblowych (Passeriformes) i podrzędu śpiewających (Oscines). Dawniej gatunek ten był zaliczany do rodziny drozdowatych (Turdidae). W grupie tych ptaków wyróżnia się kilka podgatunków. Kopciuszki występują w Eurazji i północno-zachodniej Afryce. Kopciuszki są wędrowne, częściowo wędrowne lub osiadłe. Populacje gnieżdżące się na południu Europy (Półwysep Bałkański, Włochy, Hiszpania) są osiadłe. Populacje gnieżdżące się bardziej na północ zimują w basenie Morza Śródziemnego, w Afryce północnej, na Bliskim Wschodzie i w Indiach. Kopciuszek jest obecnie gatunkiem synantropijnym - zamieszkuje w pobliżu człowieka. Ptaki te zasiedlają zabudowania wiejskie, ruiny, a nawet tereny silnie zurbanizowane, jeśli tylko mają dostęp do otwartych terenów zielonych, na których szukają pożywienia. Kopciuszki spotykane są w kamieniołomach, na terenach skalistych, na klifach oraz w górach, gdzie pierwotnie znajdowały się ich tereny gniazdowania. Kopciuszki unikają terenów stale podmokłych i zbyt gęstej roślinności.

Kopciuszek jest smukłym ptakiem mniejszym od wróbla. Jest również nieco większy od pleszki (Phoenicurus phoenicurus), lecz ma od niej trochę dłuższe skrzydła i ogon.Osiąga średnio: długość ciała ok. 14-16 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 23-26 cm i wagę ok. 14-18 g. Samiec w szacie godowej jest łupkowoczarny, z białym lusterkiem na skrzydle oraz rdzawym kuprem i ogonem z czarnymi środkowymi sterówkami. Natomiast w szacie spoczynkowej samiec jest szary, tylko przód głowy, gardło i pierś są czarne. Samica i osobniki młodociane mają upierzenie łupkowoszare z rdzawym ogonem. Pożywieniem kopciuszków są różne drobne bezkręgowce. Jesienią jedzą również owoce. Kopciuszki szukają swoich ofiar na ziemi, biegając i skacząc po powierzchni, chwytają owady w locie, jak również zbierają pokarm z gałęzi, liści i ścian, zawisając nad nimi w powietrzu. Śpiew kopciuszka nie jest zbyt donośny. Jego głos jest bardzo charakterystyczny ze względu na "trzeszczący" fragment zwrotki. W centrach miast kopciuszki mogą śpiewać nawet w nocy przy świetle latarń.

Kopciuszki gnieżdżą się w rozpadlinach skalnych, załomach i szczelinach murów, a także w półotwartych budkach lęgowych. gniazdo jest zawsze osłonięte od góry. Jest to konstrukcja złożona z trawy, liści, mchu i innego materiału roślinnego, wyścielona wełną, włosiem i piórami. W sezonie lęgowym (kwiecień-czerwiec) samica składa 4-5 wydłużonych, zwykle białych jaj (rzadziej jaja są zabarwione na niebiesko lub pokryte są słabo zaznaczonymi, brązowawymi plamkami), które sama wysiaduje przez 13-17 dni. Pisklęta (gniazdowniki) opuszczają gniazdo po 12-16 dniach. Kopciuszki wyprowadzają 2 lęgi w roku.

W Polsce występują kopciuszki z podgatunku Phoenicurus ochruros gibraltariensis, który gnieździ się w Europie zachodniej i centralnej. W naszym kraju kopciuszki należą do ptaków średnio licznych lęgowo. Niektóre osobniki u nas zimują. Ptaki te przylatują do nas w marcu-kwietniu, a odlatują w sierpniu-wrześniu. Są objęte ochroną.

posłuchaj moich własnych nagrań kopciuszka

głosy
posłuchajtyp plikurozmiar
kopciuszek - nawoływaniemp320 kb
kopciuszek - śpiew, pełna zwrotkawav15 kb
kopciuszek - nawoływanie i śpiewmp3238 kb

rodziny i gatunki
alfabetyczny spis ptaków


Pleszka - Phoenicurus phoenicurus

Pleszka jest małym ptakiem z rodziny muchołówkowatych (Muscicapidae), rzędu wróblowych (Passeriformes) i podrzędu śpiewających (Oscines). Dawniej gatunek ten był zaliczany do rodziny drozdowatych (Turdidae). Zasiedla parki, sady, ogrody, obrzeża lasów liściastych i mieszanych, a także prześwietlone sośniny. Pleszka, podobnie jak kopciuszek, chętnie przebywa w pobliżu osiedli ludzkich, ale przeciwnie niż on wybiera zieleń wiejską i miejską, a unika budynków. Pleszka występuje w Europie, północnej Azji i w północno-zachodniej Afryce. Na zimę odlatuje do Afryki, wędrując głównie nocą.

Pleszka jest podobna do kopciuszka, ale jej pierś i brzuch są rdzawe, boki głowy i gardło - czarne, a na czole występuje biała plama. Samica ma bardziej płowopomarańczowy spód ciała niż samica kopciuszka. Ten mały ptaszek osiąga średnio: długość ciała ok. 14-15 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 21-24 cm i wagę ok. 14-19 g. Pleszka odżywia się główwnie bezkręgowcami, a jesienią zjada również owoce. Zbiera owady z pni, gałęzi i liści, zawisając przy nich w powietrzu albo wypatruje ofiary z dogodnego miejsca, a po jej schwytaniu wraca w to samo miejsce, żeby ją zjeść.

Pleszka gnieździ się w dziuplach lub budkach lęgowych, rzadziej w szczelinach skał lub murów. Gniazdo układa z trawy, liści i innego dostępnego materiału roślinnego i wyściela włosiem i piórami. W sezonie lęgowym (maj-czerwiec) samica składa 5-7 bladoniebieskich jaj, które sama wysiaduje przez 12-14 dni. Młode (gniazdowniki) opuszczają gniazdo po 14-16 dniach. Pleszki wyprowadzają 2 lęgi w roku.

W Polsce pleszki należą do ptaków niezbyt licznych lęgowo. Przylatują do nas w kwietniu-maju, a odlatują we wrześniu-październiku. Są objęte ochroną.

posłuchaj moich własnych nagrań pleszki

głosy
posłuchajtyp plikurozmiar
pleszka - jedna zwrotkawav11 kb
pleszka - nieco inne motywywav22 kb
pleszka - jeszcze inna kompozycjamp3123 kb
pleszka i wróblemp3170 kb
pleszka, nawoływaniamp3438 kb

rodziny i gatunki
alfabetyczny spis ptaków


Kląskawka - Saxicola torquata

Kląskawka jest małym ptakiem wędrownym z rodziny muchołówkowatych (Muscicapidae), rzędu wróblowych (Passeriformes) i podrzędu śpiewających (Oscines). Dawniej gatunek ten był zaliczany do rodziny drozdowatych (Turdidae). W tej grupie ptaków wyróżnia się wiele podgatunków, przy czym część ornitologów niektóre podgatunki uważa za odrębne gatunki. Kląskawka występuje w Europie, Azji i Afryce. Ptaki te dobrze czują się na suchych łąkach i stepach, na sawannie, w zaroślach nad brzegami górskich rzek, a także w ruinach i wyrobiskach. Zimują w Afryce.

Samiec kląskawki ma głowę, kark, podgardle, grzbiet, skrzydła i ogon czarne. Na boku szyi ma białą plamę. Białe są również: przepaska na skrzydle, brzuch i podogonie. Pierś i boki ciała są rdzawe. Na grzbiecie występuje brązowawy deseń, a na kuprze - jasna plama. Samica jest podobna do samca, lecz jej barwy nie są tak wyraźne i nie występuje u niej jasna plama na kuprze. Ptak ten osiąga średnio: długość ciała ok. 11-13 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 18-23 cm i wagę ok. 13-17 g. Ptaki te często nerwowo poruszają skrzydłami i ogonem, a ich lot jest furkoczący. Kląskawki żywią się przede wszystkim owadami, a jesienią zjadają również nasiona. Swoich ofiar kląskawka wypatruje na ziemi z wyżej położonego, dogodnego miejsca.

Gniazdo, dobrze ukryte, kląskawka zakłada na ziemi, w miejscu dobrze nasłonecznionym, w gęstej roślinności lub pod krzakiem. Gniazdo jest czarkowatą konstrukcją złożoną z suchej trawy, łodyg i liści, wyścieloną włosiem i piórami. W sezonie lęgowym (kwiecień-czerwiec) ptaki wyprowadzają 2 (niekiedy 3) lęgi. W jednym lęgu samica składa 4-6 bladoniebieskich jaj z czerwonobrązowymi plamkami, które sama wysiaduje przez 14-15 dni. Młode (gniazdowniki) opuszczają gniazdo po 12-13 dniach.

W Polsce nielicznie gnieździ się na południu kraju kląskawka z podgatunku Saxicola torquata rubicola. Kląskawki przylatują do nas w marcu-kwietniu, a odlatują w sierpniu-październiku. Objęte są ochroną.

głosy
posłuchajtyp plikurozmiar
kląskawka - nawoływaniewav13 kb
kląskawka - śpiewmp317 kb
kląskawka - nieco inny śpiewwav55 kb

rodziny i gatunki
alfabetyczny spis ptaków


Pokląskwa - Saxicola rubetra

Pokląskwa jest małym ptakiem wędrownym z rodziny muchołówkowatych (Muscicapidae), rzędu wróblowych (Passeriformes) i podrzędu śpiewających (Oscines). Dawniej ten gatunek zaliczano do rodziny drozdowatych (Turdidae). Występuje w Europie poza jej północnym i południowym skrajem oraz w Azji środkowej i w Iranie. Zimuje w subsaharyjskiej Afryce. Pokląskwa zasiedla tereny otwarte, szczególnie lubi podmokłe łąki. Spotkać ją można w luźno zakrzewionych dolinach rzecznych, na terenach zalewowych oraz obniżeniach wśród pól.

Wierzch ciała samca w szacie godowej jest brunatny z żółtawym deseniem, oraz białymi lusterkami u nasady skrzydeł. Na głowie widać szerokie, białe brwi, białe wąsy i brunatne policzki. Spód ciała jest kremowobiały z rdzawym nalotem. W szacie spoczynkowej samca (tak samo jak u samicy) barwy upierzenia są mniej kontrastowe, wierzch ciała staje się jaśniejszy, a spód - brudnobiały. Pokląskwa jest mniejsza od wróbla, ma krępą sylwetkę i krótki ogon. Osiąga średnio: długość ciała ok. 12-14 cm, rozpiętość skrzydeł ok. 21-24 cm i wagę ok. 14-21 g. Pokląskwa chętnie siada na szczycie krzaka lub wysokiej rośliny wśród łąk i śpiewa zgrzytliwym głosem przeplatanym bardziej przyjemnymi dla ucha tonami. Śpiew pokląskwy nie jest zbyt charakterystyczny, za to łatwo ją rozpoznać po odgłosach nawoływania. Pokląskwa odżywia się głównie bezkręgowcami, a jesienią zjada również jagody.

Gniazdo pokląskwa zakłada na ziemi, w gęstej trawie, często na brzegach rowów melioracyjnych. Gniazdo zbudowane jest z gałązek, trawy i liści i wyścielone włosiem i piórami. W sezonie lęgowym (maj-czerwiec) pokląskwy wyprowadzają 1 lęg. Samica składa 4-7 bladoniebieskich jaj z czerwonobrązowymi plamkami, które sama wysiaduje przez 12-13 dni. Młode (gniazdowniki) opuszczają gniazdo po ok. 13 dniach, jednak rodzice opiekują się jeszcze nimi przez kolejne 2-3 tygodnie.

W Polsce pokląskwa jest ptakiem niezbyt licznym lęgowo (lokalnie ptak średnioliczny). Przylatuje do nas w kwietniu-maju, a odlatuje we wrześniu. Objęta jest ochroną.

posłuchaj moich własnych nagrań pokląskwy

głosy
posłuchajtyp plikurozmiar
pokląskwa - nawoływaniewav43 kb
pokląskwa - śpiewmp3156 kb
pokląskwa w duecie z kulikiemmp330 kb

rodziny i gatunki
alfabetyczny spis ptaków


głosy innych drozdowatych
posłuchajtyp plikurozmiar
drozdówka rdzawa - Cercotrihas galactotes ptak dotychczas w Polsce nieobserwowanymp347 kb
iranka - Irania gutturalis ptak dotychczas w Polsce nieobserwowanymp331 kb
modrak - Monticola solitarius ptak dotychczas w Polsce nieobserwowanymp324 kb

rodziny i gatunki
alfabetyczny spis ptaków


ptaki wróblowe
ptaki niewróblowe - łaźce, drapieżne, sowy, gołębiowe, żurawiowe
inne ptaki niewróblowe
alfabetyczny spis ptaków